Kongevegen over Filefjell – Den Bergenske Kongeveg – vart bygd i 1790-åra, og utbetra og endra i 1840-åra. Vegen var ein av dei første statlege vegane som vart bygd i Norge, og den første ein kunne køyre mellom aust og vest. Vegen er difor ein viktig del av samferdslehistoria i landet.  

Kulturminne
Kongevegen er i dag rekna som eit veghistorisk kulturminne av stor nasjonal verdi og er ein unik attraksjon. Delar av vegen er med i Statens vegvesen sin nasjonale verneplan, og somme strekningar er freda etter kulturminnelova.  
I sommar skal Kongevegen registrerast. Heile vegen mellom Øye i Vang og Lærdal skal kartleggjast og tilstanden dokumenterast. I løpet av sommarmånadene skal tre studentar frå Universitetet for miljø og biovitskap i Ås og frå Høgskulen i Sogndal gå heile strekninga,
måla opp, fotografera og skriva ned detaljar kring vegen.  
– Dette arbeidet skal gje oss kunnskap om korleis det står til med vegen, og eit oversyn over kva for tiltak ein treng å gjera om vegen er i dårleg stand. Samstundes vil ein få kartlagd alle små og store vegstubbar som er att av Kongevegen, fortel prosjektleiar Tine Eikehaug.

Vandreturisme
Arbeidet med registreringane er ein del av eit forprosjekt som skal kartleggja om det er mogleg å leggja til rette for ein samanhengande turveg mellom Øye og Lærdal med Kongevegen som utgangspunkt. Der Kongevegen manglar eller ikkje kan brukast, vil ein sjå etter alternative trasear. Kongevegen over fjellet mellom Nystuen og Maristuen, gjennom Galdane og Vindhella er allereie populære turvegar og er mykje nytta i reiselivssamanheng både i Lærdal og Vang.  
– Kan ein i framtida få til ein samanhengande turveg mellom Øye og Lærdal – ei lang, samanhengande vandring på dei historiske vegane – vil dette kunne vera ein styrke for næringslivet og reiselivssatsinga i regionen, meiner prosjektleiaren.